ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ
ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ
ΜΕΛΕΤΗ 1985
UPPSALA UNIVERSITY
THE ROLE
OF MUCICAL ETHOS
TO THE
GREEK CULT
OF THE CLASSICAL PERIOD
Πατήστε για να ανοίξει το έγγραφο
Ύλη περιεχομένων της μελέτης:
/ - Prologue
/ - The Archaeological Material
/ - Musical Laws and Ethos
/ - Apollo and the Lyre
/ - Dionysus and the Aulos
/ - Epilogue
/ - Abbreviations
/ - Footnotes
/ - Bibliography
/ - List of Figures
(σκιαγράφηση περίληψης της μελέτης)
Η μουσική κατείχε
μια περίοπτη θέση στην καθημερινότητα των αρχαίων Ελλήνων, όπως μαρτυρούν
πολυάριθμες αναφορές σε φιλοσοφικά κείμενα, αρχαιολογικά ευρήματα και
μυθολογικές ιστορίες.
Η αντίληψη της
μουσικής δεν περιοριζόταν σε μια απλή μορφή τέχνης, αλλά της αποδιδόταν μια
θεϊκή υπόσταση, καθώς πιστευόταν ότι έχει τη δύναμη να επηρεάζει την ψυχή και
να συνδέει τον άνθρωπο με το θείο.
Ο Πυθαγόρας,
φιλόσοφος και μαθηματικός, θεωρούσε τη μουσική ως αντανάκλαση της ουράνιας
αρμονίας, όπου κάθε πλανήτης παράγει έναν ήχο και η συνδυαστική τους αρμονία
συνιστά τη "μουσική των σφαιρών".
Αυτή η θεωρία συνέδεε τη μουσική με την
αστρονομία και την κοσμολογία, ενώ παράλληλα υπογράμμιζε τη θεϊκή της
προέλευση.
Οι αρχαίοι Έλληνες
είχαν θεσπίσει μουσικούς νόμους και κανόνες που ρύθμιζαν τη μουσική πρακτική,
ενώ παράλληλα απέδιδαν σε κάθε μουσικό είδος ένα ιδιαίτερο ήθος, δηλαδή μια
ηθική και ψυχολογική επίδραση.
Οι μουσικοί νόμοι,
όπως ονομάζονταν, ήταν αυστηροί κανόνες που καθόριζαν τη μελωδία, τον ρυθμό και
την αρμονία, ενώ το ήθος κάθε μουσικού είδους αντικατόπτριζε τη θεϊκή σφαίρα
που το προστάτευε.
Ο Απόλλωνας, θεός
του φωτός και της αρμονίας, συνδέθηκε με τη λύρα, ένα έγχορδο όργανο που
συμβόλιζε την τάξη, τη λογική και την πνευματική διαύγεια. Η μουσική του
Απόλλωνα ήταν συνυφασμένη με την ηθική και την παιδεία, ενώ η λύρα
χρησιμοποιούνταν για τη διδασκαλία των νέων και τη συνοδεία θρησκευτικών ύμνων.
Αντίθετα, ο
Διόνυσος, θεός του κρασιού, του ενθουσιασμού και της έκστασης, συνδέθηκε με τον
αυλό, ένα πνευστό όργανο που συμβόλιζε το πάθος, την ελευθερία και τη ζωτική
δύναμη. Η μουσική του Διονύσου ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με τις βακχικές τελετές
και τις θεατρικές παραστάσεις, όπου ο αυλός χρησιμοποιούνταν για τη δημιουργία
έντονων συναισθημάτων και την πρόκληση έκστασης.
Η αντίθεση μεταξύ
της μουσικής του Απόλλωνα και του Διονύσου αντικατοπτρίζει τη διττή φύση της
ανθρώπινης ύπαρξης, όπου η λογική και το πάθος, η τάξη και το χάος συνυπάρχουν
και αλληλοσυμπληρώνονται.
Η μουσική στην
αρχαία Ελλάδα δεν ήταν απλώς μια τέχνη, αλλά μια έκφραση της κοσμολογικής τάξης
και της θεϊκής αρμονίας, που συνέδεε τον άνθρωπο με το θείο και καθόριζε την
ψυχική και ηθική του υπόσταση.
( η απόπειρα
σκιαγράφησης της περίληψης επειδή η πρωτότυπη μελέτη είναι στα αγγλικά. )
ΕΛΕΥΘΕΡΟΓΡΑΦΟΣ
[ ανάρτηση 14 Φεβρουαρίου 2025 :
Παναγιώτης Αναγνωστόπουλος
“ The Role of Musical Ethos
to the Greek Cult of the Classical Period
”
μελέτη 1985
Uppsala
University
Αρχαία
Ελληνική Μουσική
Αρχαιολογία
ΜΟΥΣΙΚΗ ]
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου